اختلال شخصیت مرزی (Borderline Personality Disorder-BPD) یک اختلال هیجانی است که با بینظمی شدید هیجانی یا آنچه به آن بیثباتی عاطفی گفته میشود، شناخته میشود. اگرچه اختلال شخصیت مرزی هم مردان و هم زنان را تحت تأثیر قرار میدهد، اما نحوه بروز علائم و تجربههای افراد میتواند بین دو جنس متفاوت باشد. شناسایی نشانههای اختلال شخصیت مرزی در زنان برای تشخیص دقیق و درمان مؤثر اهمیت بسیار زیادی دارد.
زنان مبتلا به BPD اغلب با چالشهای منحصربهفرد و انگهای اجتماعی مواجه هستند، به همین دلیل درک عمیق و شناخت دقیق نشانههای شخصیت مرزی در زنان، برای ارائه حمایت همدلانه و آگاهانه ضرورت دارد. در این مقاله به بررسی تفاوتهای اختلال شخصیت مرزی در زنان و مردان میپردازیم تا باورهای نادرست را اصلاح کرده و گزینههای درمانی مؤثر برای BPD را بررسی کنیم.
فهرست مطالب
شخصیت مرزی چیست؟ | تعریف اختلال شخصیت مرزی (BPD)
اختلال شخصیت مرزی یا بوردرلاین دیزوردر، که به آن بیپیدی (BPD) هم گفته میشود، نوعی اختلال شخصیت است که با بیثباتی هیجانی، روابط ناپایدار و احساس هویت متزلزل شناخته میشود. این الگوها اغلب در پاسخ به تجربههای دشوار یا آسیبزای گذشته شکل میگیرند و اگرچه در گذشته نقش محافظتی داشتهاند، در زندگی روزمره موجب مشکلات عاطفی و بینفردی میشوند. افراد مبتلا به BPD ممکن است ترس شدید از رهاشدگی، رفتارهای تکانشی، خودآسیبرسانی، احساس مزمن پوچی و نوسانات شدید خلقی را تجربه کنند.
شیوع شخصیت مرزی | آیا شیوع اختلال شخصیت مرزی در زنان و مردان متفاوت است؟
از گذشته، تصور میشد که اختلال شخصیت مرزی در زنان شایعتر از مردان است و پژوهشهای اولیه و الگوهای تشخیصی نشان میدادند که علائم BPD در زنان سه برابر بیشتر از مردان مشاهده میشود. با این حال، تحقیقات اخیر نشان میدهند که شیوع BPD در مردان و زنان تقریباً برابر است، هرچند زنان به دلیل مراجعه بیشتر به متخصصین سلامت روان، بیشتر در معرض تشخیصگذاری این اختلال قرار دارند.
مطالعات شیوعشناسی (اپیدمیولوژیک) جدید در نمونههایی از جمعیت عمومی نتایج متفاوتی درباره شیوع این اختلال در مردان و زنان ارائه کردهاند. برخی پژوهشگران معتقدند این تفاوتها ممکن است ناشی از سوگیری در معیارهای تشخیصی و ابزارهای ارزیابی، نمونهگیری از جمعیتهای خاص، سوگیری جنسیتی در رواندرمانگران، تأثیرات هورمونی، الگوهای اجتماعی و انتظارات فرهنگی باشد.
اگرچه شیوع شخصیت مرزی در زنان و مردان تفاوت چندانی ندارد، اما بررسیهای علمی نشان میدهد که نشانههای اختلال شخصیت مرزی (BPD) در مردان بیشتر با «خشم شدید و نامناسب» و «تکانشگری» بروز میکند، در حالی که زنان مبتلا به شخصیت بوردرلاین بیشتر «احساس پوچی مزمن»، «بیثباتی هیجانی» و «خودکشی یا رفتارهای خودآزارانه» را نشان میدهند. شایان ذکر است، این تفاوتها میتواند بازتاب ویژگیهای خلقی، بالینی و هیجانی متفاوت بین زنان و مردان نیز باشد.
علائم و نشانههای اختلال شخصیت مرزی یا بوردرلاین در زنان
همانگونه که گفته شد، نشانههای شخصیت مرزی (BPD) یا بوردرلاین دیزوردر ممکن است در زنان متفاوتتر از مردان ظاهر شود. در ادامه به برخی از علایم و نشانههای رفتاری ناشی از شخصیت مرزی در زنان اشاره شده است:
- ترس شدید از ترک شدن
افراد مبتلا به شخصیت مرزی اغلب با ترس از رها شدن مواجه هستند و تلاشهای شدید برای جلوگیری از تنها ماندن انجام میدهند. این ترس میتواند باعث چسبندگی بیش از حد به دیگران یا بالعکس، دور کردن اطرافیان شود. این رفتارها یکی از روشهای مهم مقابله با خشم و اضطراب در زنان مبتلال به شخصیت مرزی است.
- روابط ناپایدار
یکی از نشانههای شخصیت مرزی، روابط شدید و ناپایدار است که به سرعت از ستایش دیگران به کمارزشدانستن آنها تغییر میکند. این الگو میتواند در روابط عاشقانه، دوستانه و خانوادگی ایجاد تنش کند. برای کسب اطلاعات بیشتر در این حوزه میتوانید به مقاله “ارتباط اختلال شخصیت مرزی و سبک دلبستگی: چرا افراد بوردرلاین ناپایدارند؟” مراجعه نمایید.
- اختلال هویت
یکی دیگر از نشانههای بارز در زنان مبتلا به بوردرلاین دیزوردر، اختلال در هویت و مشکل با هویت خویشتن است. زنان مبتلا ممکن است تصویر منسجمی از خود، اهداف، ارزشهای شخصی نداشته باشند. این عدم ثبات هویتی میتواند باعث سردرگمی، تصمیمگیریهای نادرست و اختلال در زندگی اجتماعی شود.
- بیثباتی هیجانی
تغییرات شدید و سریع خلق، از جمله تجربه سریع خشم، اضطراب و افسردگی بالا، از مشخصههای مهم شخصیت مرزی در زنان مبتلا است. این بیثباتی هیجانی میتواند ساعات یا روزها طول بکشد و تأثیر زیادی بر روابط و زندگی روزمره فرد داشته باشد.
- احساس پوچی مزمن و تهی بودن
زنان مبتلا به BPD اغلب از احساس پوچی و نارضایتی مداوم رنج میبرند که میتواند منجر به رفتارهای تکانشی و خودآزارانه شود. این نشانه در زنان بسیار بیشتر از مردان موجب رنج فرد مبتلا میشود.
- خشم شدید و نامناسب
انفجارهای عصبانیت و خشم شدید از جمله نشانههای مشترک بین زنان و مردان مبتلا به BPD است. در زنان این انفجارهای خشم اغلب بدون درگیری فیزیکی است، اما در مردان ممکن است با حمله به دیگران و درگیری فیزیکی همراه باشد.
- خودآزاری یا افکار خودکشی
بریدن، سوزاندن، تهدید یا تلاش برای خودکشی یکی از جدیترین نشانههای شخصیت مرزی در زنان است. این رفتارها اغلب با اضطراب، افسردگی و احساس تهی مزمن مرتبط هستند و در مواقعی که فرد چنین احساساتی را تجربه میکند ممکن است بیشتر دیده شوند.
در دیگر نشانههای اختلال شخصیت مرزی یعنی تکانشگری و بدبینی تفاوت آن چنان زیادی بین زنان و مردان وجود ندارد و ممکن است شبیه به یکدیگر بروز کنند.
علل تفاوت علائم اختلال شخصیت مرزی (BPD) در زنان و مردان
- عوامل زیستی و هورمونی
هورمونها، به ویژه استروژن و پروژسترون، میتوانند بر تنظیم هیجان، اضطراب و خلق و خو تأثیر بگذارند، که یکی از مهمترین مسائل در افراد مبتلا ب شخصیت مرزی است. تحقیقات نشان میدهند که زنان مبتلا به BPD ممکن است تغییرات خلقی شدیدتر و واکنش هیجانی بیشتری نسبت به محرکها داشته باشند، مخصوصاً در طول چرخه قاعدگی.
- تجربه تروما و سوءاستفاده
بهطور کلی، زنان بیشتر در معرض سوءاستفاده جنسی و عاطفی در دوران کودکی قرار میگیرند که یکی از مهمترین عوامل خطر برای شکلگیری BPD است. تجربه تروما باعث میشود علائم احساس پوچی مزمن، اضطراب و افسردگی در زنان بیشتر دیده شود.
- نقشهای اجتماعی و فرهنگی
هنجارهای اجتماعی و فرهنگی باعث میشوند زنان ناراحتی و اضطراب خود را درونیسازی کرده و به شکل نگرانی، غم و پایین بودن عزت نفس؛ نشان دهند، در حالی که مردان بصورت برونیسازی شده و رفتاری از طریق پرخاشگری یا رفتارهای ضد اجتماعی، آن را ابراز کنند. به همین دلیل، زنانی که علائم BPD دارند ممکن است خودآزاری، افسردگی و اضطراب بیشتری نشان دهند و مردان بیشتر خشم، تکانشگری و سوءمصرف مواد.
- اختلاف در الگوهای هویتی و هیجانی
مطالعات نشان میدهند که زنان مبتلا به شخصیت مرزی بیشتر اختلالات هویتی، اضطراب و افسردگی همراه دارند، در حالی که مردان خشم و رفتارهای تکانشی بیشتری بروز میدهند.
اختلالات روانی همبود با اختلال شخصیت مرزی در زنان
اختلال شخصیت مرزی (BPD) اغلب با اختلالات روانی همبود (Co-Occurring) ظاهر میشود و پژوهشها نشان میدهند که نوع اختلالات همبود بین زنان و مردان متفاوت است.
مردان مبتلا به BPD بطور همزمان بیشتر دچار سوءمصرف مواد و الکل هستند، در حالی که زنان مبتلا بیشتر با اختلالات خوردن و اختلال استرس پس از سانحه (PTSD) دست و پنجه نرم میکنند. این تفاوتها ناشی از ویژگیهای دو جنس در درونیسازی کردن یا برونیسازی کردن علائم و نشانهها است. زنان تمایل دارند اختلالات درونیسازی شده را تجربه کنند که بر احساسات و هویت شخصی تأثیر میگذارد، در حالی که مردان بیشتر اختلالات برونسازی شده را دارند که بر رفتار و اعمال آنها اثر میگذارد.
تشخیص نشانههای شخصیت مرزی در زنان
تشخیص نشانههای شخصیت مرزی در زنان یک گام حیاتی در مسیر درمان و بهبود کیفیت زندگی است. به دلیل اینکه زنان مبتلا به BPD اغلب اضطراب، افسردگی و اختلالات خوردن را نیز بطور همزمان تجربه میکنند و ممکن است این اختلالات همراه، باعث پیچیدگی در تشخیصگذاری شوند. برای تشخیص درست، رواندرمانگران از مصاحبه بالینی، تست شخصیت مرزی و بررسی تاریخچه زندگی و تجربههای تروما استفاده میکنند. همچنین توجه به رفتارهای تکانشی، خودآزاری و تغییرات شدید خلقی میتواند نشانههای مهمی از BPD در زنان باشد.
تست شخصیت مرزی (BPD) | پرسشنامه غربالگری نشانههای شخصیت مرزی در زنان
امروزه برای تشخیص اختلال شخصیت مرزی (BPD) و شناسایی زودهنگام نشانهها، از ابزارها و پرسشنامههای معتبر روانشناختی استفاده میشود. یکی از معروفترین ابزارها در این زمینه، پرسشنامه غربالگری شخصیت مرزی زانارینی و همکاران (2003) است که به شما امکان میدهد نشانههای کلی شخصیت مرزی را به صورت سریع و اولیه بررسی کنید.
پاسخ دادن به این پرسشنامه کوتاه میتواند به شما دیدگاهی از وجود نشانههای شخصیت مرزی در خود بدهد و نشان دهد که آیا نیاز به ارزیابی تخصصی توسط روانشناس یا رواندرمانگر بالینی وجود دارد. با این حال، به دلیل پیچیدگی روان و ناشناخته بودن بسیاری از ابعاد ذهن انسان، تشخیص قطعی BPD و سایر اختلالات روانی تنها باید توسط تراپیست متخصص درمان شخصیت انجام شود.
راهنمای تکمیل
برای بررسی وجود علائم و نشانههای اختلال شخصیت مرزی در خود، کافی است به سوالهای پرسشنامه به صورت بله یا خیر پاسخ دهید. هنگام پاسخگویی، به احساسات، افکار، رفتارها و روابط خود توجه کنید و مشخص کنید که هر گزینه چقدر با تجربههای شما مطابقت دارد.
| بلی | خیر | ||
| 1 | آیا روابط نزدیک شما به دلیل مشاجرات زیاد یا جداییهای مکرر دچار مشکل شده است؟ | 1 | 0 |
| 2 | آیا عمداً به خود آسیب جسمی رساندهاید (مثلاً به خود مشت زده باشید، بدن خود را بریده باشید، بدن خود را سوزانده باشید)؟ اقدام به خودکشی چطور؟ | 1 | 0 |
| 3 | آیا حداقل دو مشکل مرتبط با تکانشگری یا رفتار لحظهای داشتهاید (مثلاً پرخوری افراطی و خرج کردن، ولگردی، نوشیدن زیاد مشروب و پرحرفی غیر قابل کنترل و غیره)؟ | 1 | 0 |
| 4 | آیا خُلق شما به شدت تغییر میکند یا به اصطلاح مودی هستید؟ | 1 | 0 |
| 5 | آیا خیلی وقتها احساس عصبانیت میکنید؟ آیا اکثر اوقات با عصبانیت و طعنهآمیز واکنش نشان میدهید؟ | 1 | 0 |
| 6 | آیا اغلب نسبت به دیگران بیاعتماد هستید؟ | 1 | 0 |
| 7 | آیا اغلب احساس غیرواقعی بودن میکنید یا اینکه احساس کنید چیزهای اطرافتان غیرواقعی هستند؟ | 1 | 0 |
| 8 | آیا به طور مزمن احساس پوچی میکنید؟ | 1 | 0 |
| 9 | آیا احساس میکنید که اغلب اوقات نمیدانید چه کسی هستید یا چه هویتی دارید؟ | 1 | 0 |
| 10 | آیا تا به حال تلاش افراطی برای اجتناب از احساس رها شدن یا جلوگیری از طرد شدن انجام دادهاید (مثلاً اینکه بارها با کسی تماس گرفته باشید تا به خودتان اطمینان دهید که او هنوز به شما اهمیت میدهد، از او التماس کنید که شما را ترک نکند، یا از نظر فیزیکی به او چسبیده باشید)؟ | 1 | 0 |
روش نمرهگذاری و تفسیر پرسشنامه
در پرسشنامه غربالگری شخصیت مرزی، نمره کلی شما بین ۰ تا ۱۰ متغیر خواهد بود. کسب نمره ۷ و بالاتر میتواند نشاندهنده وجود علائم و نشانههای اختلال شخصیت مرزی یا بوردرلاین باشد و توصیه میشود در این صورت برای ارزیابی تخصصی و شروع درمان شخصیت مرزی اقدام کنید. افرادی که نمره کلی آنها ۵ یا ۶ است نیز بهتر است توسط متخصص روانشناسی بالینی یا تراپیست متخصص شخصیت ارزیابی شوند تا اطمینان حاصل شود که علائم BPD به درستی شناسایی شدهاند. نمرات کمتر از ۴ معمولاً نشان میدهند که احتمال بروز علائم شخصیت مرزی در شما کم است؛ با این حال، حتی در صورت داشتن نمره پایینتر از ۷، برای اطمینان بیشتر میتوانید از مشاوره تخصصی اختلال شخصیت مرزی بهرهمند شوید.
مؤثرترین روشهای درمان اختلال شخصیت مرزی در زنان
درمان اختلال شخصیت مرزی (BPD) نیازمند رویکردهایی است که فراتر از کاهش علائم سطحی عمل کنند و مستقیماً به تنظیم هیجان، الگوهای ارتباطی و ساختارهای عمیق روانی بپردازند. پژوهشهای معتبر نشان میدهند که برخی درمانهای روانشناختی، اثربخشی قابلتوجهی در کاهش علائم و بهبود کیفیت زندگی این بیماران دارند. در ادامه، مهمترین و مؤثرترین روشهای درمان BPD معرفی شدهاند.
- رفتاردرمانی دیالکتیکی (DBT)؛ درمان خط اول اختلال شخصیت مرزی
رفتاردرمانی دیالکتیکی (Dialectical Behavior Therapy) که توسط مارشا لینهان طراحی شده است، در حال حاضر مؤثرترین درمان مبتنی بر شواهد علمی برای اختلال شخصیت مرزی محسوب میشود.
درمان DBT بهطور خاص برای افرادی توسعه یافته که با بیثباتی شدید هیجانی و رفتارهای پرخطر دستوپنجه نرم میکنند.
این رویکرد بهویژه برای افرادی مناسب است که:
- در تنظیم و کنترل هیجانهای شدید مشکل دارند
- رفتارهای خودآسیبزننده یا افکار خودکشی را تجربه میکنند
- روابط عاطفی ناپایدار و پرتنش دارند
- واکنشهای تکانشی و شدید به استرس نشان میدهند
- طرحوارهدرمانی؛ درمان ریشههای عمیق شخصیت مرزی
طرحوارهدرمانی رویکردی عمیقتر است که بر الگوهای هیجانی و شناختی شکلگرفته در دوران کودکی و نوجوانی تمرکز دارد. در بسیاری از افراد مبتلا به BPD، طرحوارههایی فعال هستند که به احساس مزمن ناایمنی و درد هیجانی منجر میشوند.
از شایعترین طرحوارهها در شخصیت مرزی میتوان به موارد زیر اشاره کرد:
- طرحواره رهاشدگی
- بیاعتمادی / بدرفتاری
- محرومیت هیجانی
- نقص و شرم
طرحوارهدرمانی بهویژه برای افرادی مناسب است که:
- احساس میکنند «در عمق وجودشان آسیب دیدهاند»
- روابط صمیمی برایشان همراه با ترس، خشم یا وابستگی شدید است
- الگوهای تکرارشوندهای از شکست عاطفی را تجربه میکنند
این درمان به مراجع کمک میکند تا ریشهی هیجانی رفتارها را بشناسد و بهتدریج الگوهای سالمتری برای ارتباط با خود و دیگران ایجاد کند.
- درمان مبتنی بر ذهنیت (MBT)؛ بازسازی درک هیجانی و ارتباطی
درمان مبتنی بر ذهنیت (Mentalization-Based Therapy) یکی دیگر از رویکردهای مؤثر در درمان اختلال شخصیت مرزی است که تمرکز آن بر توانایی فهم حالات ذهنی خود و دیگران است. درمان MBTبه فرد کمک میکند:
- افکار، احساسات و نیتهای خود را دقیقتر درک کند
- برداشتهای نادرست و افراطی از رفتار دیگران را اصلاح کند
- واکنشهای هیجانی شدید و ناگهانی را کاهش دهد
- روابط بینفردی پایدارتر و واقعبینانهتری بسازد
این رویکرد بهویژه برای افرادی مفید است که در روابط خود دچار سوءتفاهمهای مکرر، حساسیت افراطی به طرد و تغییرات سریع هیجانی میشوند.
- درمان متمرکز بر انتقال (TFP)؛ بازسازی روابط در بستر رابطه درمانی
درمان متمرکز بر انتقال (Transference-Focused Psychotherapy) یکی از رویکردهای تخصصی و عمیق در درمان اختلال شخصیت مرزی است که ریشه در نظریه روابط اُبژه (Object Relations) دارد. این درمان بر این اصل استوار است که الگوهای ناپایدار رابطهای بیماران مبتلا به BPD، در رابطه درمانی نیز بازآفرینی میشوند.
درTFP ، واکنشهای هیجانی شدیدی مانند ترس از طرد، خشم، وابستگی یا ایدهآلسازی درمانگر بهعنوان «انتقال» شناخته شده و بهصورت آگاهانه و ساختارمند بررسی میشوند. این فرایند به مراجع کمک میکند تصویر منسجمتری از خود و دیگران بسازد و الگوهای دو قطبیسازی «کاملاً خوب / کاملاً بد» را تعدیل کند.
درمان متمرکز بر انتقال برای افرادی مناسب است که روابط بینفردی ناپایدار، نوسانات شدید هیجانی و ظرفیت کار درمانی عمیقتری دارند. این رویکرد معمولاً بهصورت درمان فردی و بلندمدت اجرا میشود و در کنار سایر درمانها میتواند به بهبود پایدارتر علائم شخصیت مرزی کمک کند.
آیا درمان دارویی در درمان اختلال شخصیت مرزی زنان مؤثر است؟
درمان دارویی بهتنهایی درمان اصلی اختلال شخصیت مرزی (BPD) محسوب نمیشود، اما در برخی زنان مبتلا به BPD میتواند نقش کمکی و هدفمند در کاهش شدت علائم ایفا کند. شواهد علمی نشان میدهند که داروها شخصیت مرزی را درمان نمیکنند، اما میتوانند برخی نشانههای همراه این اختلال را کنترلپذیرتر کنند.
دارودرمانی در زنان مبتلا به BPD چه کمکی میکند؟
در زنان مبتلا به اختلال شخصیت مرزی، دارودرمانی ممکن است به کاهش موارد زیر کمک کند:
- نوسانات شدید خلقی
- اضطراب و علائم افسردگی همزمان
- تکانشگری و خشم شدید
- بیخوابی و تنشهای هیجانی
این موضوع بهویژه زمانی اهمیت دارد که شدت علائم هیجانی، مانع مشارکت مؤثر فرد در رواندرمانی شود.
چه داروهایی معمولاً تجویز میشوند؟
بر اساس راهنماهای بالینی، روانپزشکان ممکن است از داروهای زیر برای کم به درمان زنان مبتلا به شخصیت مرزی استفاده کنند:
- داروهای ضدافسردگی برای علائم افسردگی و اضطراب همبود
- تثبیتکنندههای خلق برای کاهش نوسانات هیجانی
- داروهای آنتیسایکوتیک با دوز پایین برای کنترل تکانشگری، خشم یا افکار پارانوئید گذرا
انتخاب دارو در زنان باید با توجه به شرایط هورمونی، عوارض جانبی، احتمال بارداری و حساسیتهای جسمی انجام شود.
محدودیتهای درمان دارویی در شخصیت مرزی
برخی نکات کلیدی و محدودیتهای درمان دارویی در افراد دارای اختلال شخصیت مرزی این است که:
- داروها الگوهای رابطهای را تغییر نمیدهند
- مهارتهای تنظیم هیجان را آموزش نمیدهند
- ترس از رهاشدگی و مشکلات هویتی را برطرف نمیکنند
به همین دلیل، راهنماهای علمی تأکید میکنند که دارودرمانی نباید جایگزین رواندرمانیهای تخصصی مانند DBT، TFP،MBT یا طرحوارهدرمانی شود.
سوالات متداول
– آیا اختلال شخصیت مرزی در زنان بدون دارو هم قابل درمان است؟
بله. درمان اصلی اختلال شخصیت مرزی رواندرمانی تخصصی است و بسیاری از افراد بدون مصرف دارو و با استفاده از روشهایی مانند DBT، طرحوارهدرمانی، MBT یا TFP به بهبودی پایدار میرسند. دارودرمانی فقط در صورت وجود علائم شدید یا همبود با اضطراب، افسردگی و غیره معمولاً توصیه میشود.
– بهترین و مؤثرترین درمان برای اختلال شخصیت مرزی کدام است؟
بر اساس شواهد علمی، رفتاردرمانی دیالکتیکی یا DBT مؤثرترین و درمان خط اول برای اختلال شخصیت مرزی است. با این حال، در برخی افراد ترکیب DBT با درمانهای عمیقتر مانند طرحوارهدرمانی یا درمان متمرکز بر انتقال (TFP) نتایج ماندگارتری ایجاد میکند.
– درمان اختلال شخصیت مرزی چقدر طول میکشد؟
مدت درمان بوردرلاین دیزوردر بسته به شدت علائم، تعهد مراجع و نوع درمان متفاوت است. معمولاً درمان مؤثر BPD یک فرآیند میانمدت تا بلندمدت است و اغلب بین یک تا چند سال زمان میبرد، اما بسیاری از بهبودهای اولیه در ماههای نخست قابل مشاهده هستند.
– آیا زنان مبتلا به شخصیت مرزی به درمان پاسخ بهتری میدهند؟
پژوهشها نشان میدهند که زنان مبتلا به اختلال شخصیت مرزی در صورت دسترسی به درمان مناسب و پیگیری منظم، پاسخ درمانی خوبی بهویژه به رواندرمانیهای مبتنی بر شواهد نشان میدهند. تفاوت اصلی نه در جنسیت، بلکه در نوع و کیفیت درمان است.
– از کجا بفهمیم کدام روش درمانی برای ما مناسبتر است؟
انتخاب درمان مناسب به عواملی مانند شدت نوسانات هیجانی، الگوهای رابطهای، سابقه آسیبهای روانی و توانایی فرد برای کار درمانی عمیق بستگی دارد. ارزیابی اولیه توسط درمانگر متخصص اختلالات شخصیت، بهترین راه برای انتخاب رویکرد درمانی مؤثر است.
سخن پایانی
اختلال شخصیت مرزی در زنان میتواند چالشهای هیجانی و روابط پیچیدهای ایجاد کند، اما این بدان معنا نیست که درمانپذیر نیست. با شناسایی دقیق علائم و دریافت حمایت روانشناختی تخصصی، امکان مدیریت هیجانات، کاهش رفتارهای خودآزارانه و بهبود کیفیت زندگی وجود دارد. بهرهگیری از روشهای درمانی مبتنی بر شواهد مانند DBT، طرحوارهدرمانی، MBT یا TFP، به زنان مبتلا کمک میکند تا خودآگاهی بیشتری پیدا کرده و روابط سالمتر و پایدارتر بسازند.
منابع
– Bozzatello, P., Blua, C., Brandellero, D., Baldassarri, L., Brasso, C., Rocca, P., & Bellino, S. (2024). Gender differences in borderline personality disorder: A narrative review. Frontiers in Psychiatry, 15, Article 1320546. https://pmc.ncbi.nlm.nih.gov/articles/PMC10811047/ PMC
– Leichsenring, F., & Korzekwa, M. (2023). Borderline personality disorder: A review. JAMA Psychiatry, 80(1), 44–56. https://jamanetwork.com/journals/jama/fullarticle/2801843 JAMA Network
– Giannoulis, E., Oulis, P., Tzavellas, E., & Vaidakis, N. (2025). Understanding the borderline brain: A systematic review of neurobiological findings in BPD. Biomedicines, 13(7), 1783. https://www.mdpi.com/2227-9059/13/7/1783 MDPI
– Valero, E., & Ruiz, F. (2025). A critical study using tools on BPD symptoms and social dimensions in women. International Journal of Environmental Research and Public Health, 22(2), 196. https://www.mdpi.com/1660-4601/22/2/196 MDPI
– Qian, X., et al. (2022). Sex differences in borderline personality disorder: A scoping review. PLOS ONE, 17(9), e0279015. https://journals.plos.org/plosone/article?id=10.1371/journal.pone.0279015
این مقاله با استناد به منابع علمی و تأیید دکتر مهدی امینی، دانشیار روانشناسی بالینی و تراپیست اختلالات شخصیت، تدوین شده است.
گاهی فقط یک گفتوگوی درست میتواند مسیر زندگی را عوض کند…
اگر احساس میکنید زمان تغییر فرا رسیده، در هر نقطهای از جهان میتوانید مشاوره و تراپی آنلاین را آغاز کنید.
همین حالا اقدام کنید!
